Archiwa tagu: materializm

Michel Houellebecq. Literacki geniusz czy szarlatan?

Michel Houellebecq w studiu Programu III Polskiego Radia, 2009. Fot.: Mariusz Kubik, mariuszkubik.pl

Michel Houellebecq w studiu Programu III Polskiego Radia, 2009. Fot.: Mariusz Kubik, mariuszkubik.pl

Dla jednych  literacki prorok i nowy Céline, obrońca permanentnych wartości cywilizowanej Europy, dla innych rasista i pisarskie beztalencie, które pasożytuje na współczesnych konfliktach kulturowych. Michel Houellebecq (59 l.) w związku z ostatnimi dramatycznymi wydarzeniami opuścił Paryż i wstrzymał promocję swojej najnowszej powieści Uległość. Premiera książki przypadła na dzień, w którym islamscy fundamentaliści wtargnęli do redakcji „Charlie Hebdo”.

Tego samego dnia, w dniu zamachu, ukazało się kolejne wydanie „Charlie Hebdo”. Numer promował najnowszą powieść Houellebecqa, na okładce opublikowano karykaturę francuskiego pisarza zatytułowaną „Przewidywania czarodzieja Houellebecqa”, który replikuje m.in., że w 2015 r. straci zęby, a w 2020 będę świętował ramadan. Przed zamknięciem numeru, na kilka dni przed feralną środą, francuscy krytycy i publicyści nie pozostawili na Soumission suchej nitki. Nie po raz pierwszy zarzucili pisarzowi propagowanie nietolerancji religijnej, rasizmu i islamofobii. Jak przekonują i polscy publicyści, m.in. Edwin Bendyk z „Polityki”, powierzchowna lektura może prowadzić do takich wniosków. Powieść włącza się bowiem w głośną w ostatnich latach debatę na temat wojny dwóch światów: tego cywilizowanego (europejskiego) i barbarzyńskiego (wschodniego, islamskiego). Ten pierwszy brutalnie – o ironio na zaproszenie głów państw Europy Zachodniej – miesza się z kulturą europejską. Przewodnia fabuła książki sięga po głęboko zakorzeniony motyw kontynentu „Eurabii” – kontynentu przejętego przez mniejszość muzułmańską, która swojemu gospodarzowi, Europie, narzuciła religijne i obyczajowe wzorce. Efektem wysokiej rozrodczości mniejszości muzułmańskiej stają się w powieści takie wydarzenia, jak głęboka dekompozycja w strukturach politycznych (w 2022 roku wybory prezydenckie we Francji wygrywa przedstawiciel Bractwa Muzułmańskiego), jak i kulturowych (renomowana uczelnia w Sorbonie zostaje przejęta przez kapitał saudyjski). Sama Francja staje się republiką islamistyczną.

Continue reading “Michel Houellebecq. Literacki geniusz czy szarlatan?” »

OSCARY 2014: „American Hustle”. Epoka for Fun and Profit

Green R., Amerykański przekręt, premiera już 6 lutego. Źródło: materiały Wydawnictwa

Nakładem Wydawnictwa ZNAK Literanova już 6 lutego 2014 r. ukaże się książka Amerykański przekręt, na podstawie której powstał scenariusz do filmu American Hustle w reżyserii Davida O. Russella. Film zdobył trzy statuetki Złotych Globów oraz dziesięć nominacji do tegorocznych Oscarów.

Amerykański przekręt Roberta W. Greene’a jest opowieścią o amerykańskim śnie: o wielkich przekrętach, wielkich pieniądzach i wielkiej władzy. Historia Mela Weinberga, który pod koniec lat 70. zrobił zawrotną finansową karierę w USA, daje się interpretować tylko w kategorii „wielkości”, filozofii posiadania i żądzy dolara. I to pieniądze grają pierwsze skrzypce w „American Hustle”, są celem samym w sobie oraz źródłem szczęścia. W otrzymanych materiałach prasowych Wydawnictwa możemy przeczytać fragment wypowiedzi jednego z największych oszustów w historii Stanów: „Nie jestem większym złodziejem, niż gość chowający do kieszeni ćwierćdolarówkę, którą znalazł w budce telefonicznej. Kradzież to kradzież. On wziął ćwierć dolara; ja – parę milionów”. Jak dalej przyznaje, kradł nie dla zysku, ale… dla „frajdy”. Trudno nie zestawić obrazu D. Russella z Wilkiem z Wall Street (pięć nominacji do Oscarów) Martina Scorsese: w centrum zainteresowania amerykańskiego kina znalazły się tematy związane z historycznymi nadużyciami i kradzieżami, opiewające wyższość „posiadania” nad „byciem”, gloryfikujące estetyczne życie chwilą, emocjonalnie niestabilne oraz społecznie nieodpowiedzialne. Wszystko w imię, o czym sam wspomina Weinberg, „for Fun and Profit”, dla zabawy na śmierć i nieodpartej pokusy materialnej nieśmiertelności.

Continue reading “OSCARY 2014: „American Hustle”. Epoka for Fun and Profit” »