Archiwa tagu: czytelnictwo 2015

Skazani na nieczytanie

Kto czyta – żyje wielokrotnie, kto zaś z książkami obcować nie chce, na jeden żywot jest skazany (poeta Józef Czechowicz).

Wyniki stanu czytelnictwa za 2015 r. najgorsze w wolnej Polsce. Fot. Archiwum

Wyniki stanu czytelnictwa za 2015 r. najgorsze w wolnej Polsce. Fot. Archiwum

W kwietniu bieżącego roku kraj obiegła informacja, że Polacy nie czytają książek. Jak wynika z badania przeprowadzonego przez Bibliotekę Narodową, aż 63 proc. Polaków nie przeczytało żadnej książki w ub. r. Zdawać by się mogło, że jedną książkę w ciągu roku przeczytało 37 proc. Nic jednak bardziej mylnego. Jest jeszcze gorzej. Bardziej wnikliwi i krytyczni publicyści zwrócili uwagę na sposób sformułowanego pytania, na które odpowiadali losowo wybrani respondenci (ankieterzy przeprowadzali wywiady w domach uczestników badania): „Czy w ciągu ostatnich 12 miesięcy, tzn. od listopada 2014 do listopada 2015 r., czytał(-a) Pan(-i), w całości lub fragmencie, albo przeglądał(-a) Pan(-i) jakieś książki?”. Nie trudno dostrzec, że wśród osób, które na pytanie odpowiedziały „tak”, mogły się znaleźć osoby, które jedynie książkę „przeglądało”. Między przeczytaniem książki (najlepiej ze zrozumieniem i refleksją) a jej „przeglądaniem” dostrzegam zasadniczą różnicę i nie bez powodu wyłaniają się wątpliwości: czy rzeczywiście 37 proc. Polaków przeczytało przynajmniej jedną książkę (na to pytanie BN nie daje odpowiedzi).

Continue reading “Skazani na nieczytanie” »

Rzadko czytamy, rzadko chodzimy do teatru. Ale uwielbiamy kino

Wielokrotnie pisaliśmy na łamach naszego portalu o stanie polskiego czytelnictwa: według ostatniego badania Biblioteki Narodowej w ostatnich latach chętniej sięgaliśmy po książki, przynajmniej po jedną. W 2012 roku około 61 proc. Polaków nie miało z nią żadnej styczności (chyba że z instrukcją obsługi czy etykietą na produkcie, ale to trochę mało) w 2014 roku odsetek ten zmalał o ponad 2,5% i liczba ta stopniała do 58,3[1] (czyli 41,7% Polaków przeczytało choć jedną lekturę). Jest postęp, jednak wciąż nie ma powodów do zadowolenia; warto wziąć pod uwagę, że badanie objęło również tak zwaną grupę czytających z obowiązku (zwykle uczniowie i/lub studenci).

84 proc. Polaków w 2014 r. nie było ani razu w teatrze. Czy 2015 rok poprawi ten wskaźnik? Obserwacje na to wskazują. Na zdjęciu Teatr Wielki w Poznaniu. Fot./źródło: akustyczna.pl

84 proc. Polaków w 2014 r. nie było ani razu w teatrze. Czy 2015 rok poprawi ten wskaźnik? Obserwacje na to wskazują. Na zdjęciu Teatr Wielki w Poznaniu. Fot./źródło: akustyczna.pl

W dobie zaniku krytycznego myślenia oraz dominującej i lansowanej w mediach kultury popularnej – a tu podstawą staje się bezmyślna, rozrywkowa konsumpcja – ważne jest, aby instytucje kultury oraz jednostki edukacyjno-oświatowe (szkoły, uczelnie wyższe) rozbudzały potrzeby czytelnicze Polaków. Nie od dziś wiemy, że czytanie książek nie tylko, jak przystało się określać, poszerza nasze horyzonty poznawcze. Czytanie – ważne: dla przyjemności – rozwija nasze umiejętności odróżnienia fałszu od prawdy; nabywamy sprawności selekcjonowania informacji oraz krytycznego myślenia (co ważne w dobie rozwoju mass mediów). Jednak dynamiczny rozwój prasy (mam na myśli mediów elektronicznych, w tym portali społecznościowych i komunikatorów), idący w parze ze współczesnym duchem epoki zabawmy się na śmierć, to tylko jedna z przyczyn tak niskich wskaźników czytelnictwa. Sprzedaży książek (choć kupujemy coraz chętniej, czego zasługą jest m.in. wysyp nagród literackich) nie sprzyjają wysokie ceny; wprowadzony w 2011 r. 5 proc. podatek spowodował, że książki zdrożały średnio o 5-10 proc. Polacy narzekają również na ograniczony dostęp i niską jakość… usług bibliotecznych.

Continue reading “Rzadko czytamy, rzadko chodzimy do teatru. Ale uwielbiamy kino” »